Uitgeverij IJzer

Hans Jonas Het principe verantwoordelijkheid

Het principe verantwoordelijkheid

Jonas, Hans
ISBN 978-90-8684-049-6
Formaat: 14 x 21.5 cm.
Omvang: 350pag.
€29,50

Het principe verantwoordelijkheid

(Onderzoek naar een ethiek voor de technologische civilisatie)

Hans Jonas

 

Even dachten we dat de vertaling van Jonas geheel aan de pers en filosofieminnend Nederland voorbij zou gaan. Het bleef aardedonker rond de vertaling van het boek. Gelukkig verscheen er een recensie op www.dereactor.org van de hand van Lucas Hüsgen (zie: http://www.dereactor.org/home/detail/signalering_het_principe_verantwoordelijkheid/) en besteedde Leonhard de Paepe er op de website van boekhandel Athenaeum (zie: http://www.athenaeum.nl/recensies/hans-jonas-principe-verantwoordelijkheid) een recensie aan. Daarnaast werd het boek van de week! En ook nog eens tijdens de Maand van de filosofie. Dat verdient het boek, naar onze bescheiden mening.

Het principe verantwoordelijkheid verscheen oorspronkelijk in 1979 en geldt inmiddels als een filosofische klassieker. Dat het na ruim dertig jaar (en bijna twee decennia na de dood van de auteur) in het Nederlands werd vertaald is verheugend.
Ger Groot in NRC Handelsblad

Het principe verantwoordelijkheid van Hans Jonas (1903-1993), na 32 jaar eindelijk in vertaling verschenen, is zeker voor de huidige tijd met zijn toenemende ecologische problematiek (stiefmoederlijk bedeeld in de actualiteit, maar daarmee niet minder dreigend) een belangrijk boek.
De Nederlandse inleiding biedt een niet onkritisch overzicht van Jonas’ grondprincipes, handig als ruggensteun. De vertaling maakt Jonas al bijna tot een meeslepender stilist dan hij in het Duits is. De Nederlandse uitgave heeft nog een ander voordeel: de oorspronkelijke eindnoten zijn voetnoten geworden. Dat is erg praktisch bij deze geconcentreerde tekst, waarvan ieder die zich om de toekomst bekommert, kennis zou moeten nemen.
Lucas Hüsgen (zie: http://www.dereactor.org/home/detail/signalering_het_principe_verantwoordelijkheid/).

Dit boek verdient een eerste vertaling in het Nederlands, al is het dan dertig jaar later. Aan urgentie heeft het boek weinig ingeboet. Nimmer probeert Jonas ons niet als een botte politicus te overtuigen: hij laat zijn redenering voor zich spreken. Hij laat de waarheid schijnen.
Leonhard de Paepe (zie: http://www.athenaeum.nl/recensies/hans-jonas-principe-verantwoordelijkheid)

Hans Jonas (1903-1993) vlucht als kind van Joodse ouders in 1933 uit Duitsland. Nadat hij tussen 1940 en 1948 mee heeft gevochten op allerlei slagvelden in Europa en het Midden-Oosten, komt hij in 1955 in New York terecht waar hij zal blijven tot aan zijn dood.
Na een baanbrekende studie over het gnosticisme in 1934 wordt het stil rond Jonas. Het besluit van zijn leermeester Martin Heidegger om lid te worden van de NSDAP zorgt er voor dat hij de academische filosofie een lange tijd vaarwel zegt. Pas 45 jaar later, in 1979, zal hij ruime bekendheid verwerven met zijn milieufilosofisch hoofdwerk Das Prinzip Verantwortung (Versuch einer Ethik für die technologische Zivilisation). Hierin formuleert Jonas, met het oog op de ecologische, biologische en technologische gevaren van de moderne tijd, een ethiek van verantwoordelijkheid en spoort hij ertoe aan slechts te handelen na te hebben nagedacht over de gevolgen van de huidige praktijken voor de verre toekomst. Jonas roept om een ethisch réveil. De mensheid heeft door technologie ongekende vermogens en dit vereist volgens Jonas een nieuw soort verantwoordelijkheid. Het gaat om een verantwoordelijkheid die niet alleen globaal is, maar ook op de toekomst is georiënteerd, geen dank verwacht, en constant een rol speelt in het bestaan van ons allen. Om een ethiek van verantwoordelijkheid wijsgerig te onderbouwen, onderzoekt Jonas eerst de onderliggende principes die het handelen aansturen. Hij schuwt daarbij niet tegen gevestigde meningen in te gaan.
In Het principe verantwoordelijkheid herformuleert hij uiteindelijk de categorische imperatief van Immanuel Kant: “Handel zo dat de gevolgen van je handeling niet in strijd zijn met de duurzaamheid van echt menselijk leven op aarde.”
Dat dit werk nog niets aan actualiteit heeft ingeboet – integendeel zelfs – blijkt bijvoorbeeld uit de ramp in Japan waar het paradepaardje van de technologische vooruitgang, de kernenergie, toch ineens een paard van Troje blijkt te zijn.

Oorspronkelijke titel: Das Prinzip Verantwortung (Versuch einer Ethik für die technologische Zivilisation)
Vertaald uit het Duits door Ingrid ten Bos en van een inleiding voorzien door René ten Bos

 

Nieuwsbrief ontvangen?

Please let us know your name.
Please let us know your email address.
Invalid Input

Ook interessant

R.P. Bosch 84 Namen
Flusser In het universum van de technische beelden
Boris Groys Het communistisch postscriptum
Wat is filosofie? José Ortega y Gasset
Van Haute De kunst van een onmogelijk genot
Tiers Bakker & Robin Brouwer Vrijheid. Maar voor wie?